Ở tiệm, da gót dày thường được làm mỏng bằng một trong ba cách: dao cạo, đá chà hoặc dũa gót, và máy mài. Cả ba đều dùng được, nhưng đá chà và dũa là cách ít rủi ro nhất cho khách lần đầu. Điều quan trọng không nằm ở dụng cụ mà ở mức dừng: gót chỉ cần mềm, mỏng bớt, còn hơi trắng; lấy tới lớp hồng là đã quá tay.
Nhiều khách xin "cạo thật sạch cho lâu phải làm lại", và đó là chỗ gót bị hỏng nhiều nhất. Bài này đi qua từng cách, mức nên giữ lại, câu nên dặn, những người không nên cạo gót, và việc chăm gót ở nhà giữa hai lần đi tiệm. Phần đau gót, nứt gót sâu, gai gót thuộc về bác sĩ, bài chỉ nói tới để biết lúc nào nên đi khám.
Ba cách làm mỏng da gót ở tiệm
Mỗi cách có chỗ hợp riêng. Bảng dưới mô tả từ phía người ngồi ghế, không phải hướng dẫn cho thợ:
| Cách | Cảm giác | Ưu điểm | Điều cần để ý |
|---|---|---|---|
| Đá chà, dũa gót | Nhám nhẹ, hơi nhột | Chậm nhưng khó lấy quá sâu | Đá phải sạch, dũa giấy nên thay mới cho từng khách |
| Máy mài | Rung, ấm dần | Đều, nhanh hơn đá | Thợ phải di chuyển liên tục, không ép một chỗ lâu |
| Dao cạo gót | Gần như không cảm giác | Lấy da dày rất nhanh | Dễ lấy quá tay, lưỡi dao phải thay mới |
Nếu bạn không chắc về tay nghề của thợ, cứ chọn đá chà hoặc dũa. Bạn ngồi lâu hơn vài phút nhưng gần như không có nguy cơ bị cắt vào da sống. Dao cạo chỉ nên để cho thợ quen tay, với gót thật sự dày và chai cứng.
Về vệ sinh: đá chà dùng chung phải được rửa, ngâm khử khuẩn và để khô giữa các khách; dũa giấy và miếng mài giấy gắn đầu máy là đồ dùng một lần. Lưỡi dao cạo phải là lưỡi mới, bóc ra trước mặt bạn. Ba điều này bạn đều nhìn thấy được từ ghế khách, không cần hỏi nhiều.
Lấy bao nhiêu là vừa
Lớp da dày ở gót không phải là bẩn. Đó là lớp da cơ thể tạo ra để đỡ cho bàn chân khi bạn đi đứng. Mục tiêu là làm mềm và mỏng bớt cho đỡ nứt, đỡ cộm, không phải lột cho bằng da lòng bàn tay.
Dừng khi gót còn hơi trắng và mềm. Bạn sờ thấy gót mịn, ấn không còn cảm giác cộm cứng là đủ. Nhìn thấy màu hồng là đã đi qua lớp cần lấy.
Rát là dấu hiệu quá tay. Chà gót không nên rát. Cảm giác rát, nóng, hay đau nhói khi đặt chân xuống sàn là lúc cần dừng ngay.
Lấy càng nhiều, gót càng dày nhanh. Da bị lấy quá sâu sẽ phản ứng bằng cách dày lại nhanh hơn. Người cạo gót sạch bóng mỗi tháng thường thấy gót mình dày và nứt hơn người chỉ chà nhẹ.
Không cạo trên vết nứt đang chảy máu. Gót nứt sâu, có máu hoặc đau khi đi thì không phải việc của tiệm. Giữ vết nứt sạch, chờ lành và hỏi bác sĩ, nhất là khi nó kéo dài hơn một tuần.
Câu nên dặn thợ
Gót chân là chỗ bạn không nhìn thấy trong lúc làm, nên nói trước càng rõ càng tốt:
- "Chị chà bằng đá giúp em, em không dùng dao cạo."
- "Chị lấy vừa thôi, để gót còn hơi dày cũng được."
- "Chỗ này đang rát rồi, mình dừng nhé."
- "Em bị tiểu đường" hoặc "em đang dùng thuốc chống đông", nếu đúng với bạn.
- "Dũa giấy này mới phải không chị?" Câu hỏi nhẹ nhàng mà rất có ích.
- "Lưỡi dao chị thay mới cho em nhé." Nếu bạn đồng ý dùng dao cạo.
Thợ nào cũng từng gặp khách bị rát sau khi về nhà rồi quay lại trách. Họ quý khách nói rõ giới hạn ngay từ đầu. Đừng ngại, nhất là ở câu về sức khoẻ: đó là thông tin để họ làm đúng, không phải kể bệnh.
Vì bạn không nhìn thấy gót mình trong lúc làm, có một mẹo nhỏ: giữa chừng, xin thợ dừng vài giây để bạn tự sờ thử gót. Thấy đã mịn thì bảo dừng, dù thợ có định làm thêm. Người từng làm nghề biết khách sờ thử như vậy thường hài lòng hơn khách để thợ tự quyết.
Ai không nên cạo hoặc mài gót ở tiệm
Với những người dưới đây, một vết trầy nhỏ ở gót có thể lâu lành và dễ nhiễm trùng. An toàn nhất là chỉ ngâm, dưỡng, hoặc hỏi bác sĩ trước:
- Người bị tiểu đường, nhất là khi bàn chân đã tê bì, giảm cảm giác.
- Người có bệnh mạch máu ở chân, bàn chân lạnh, vết thương lâu lành.
- Người đang dùng thuốc chống đông máu.
- Người có vết nứt gót sâu, chảy máu, hoặc vết loét ở bàn chân.
- Người có mụn cóc, chai đau có nhân ở lòng bàn chân. Những nốt này cần bác sĩ xem, không nên để tiệm cạo.
- Người đang bị nấm kẽ chân lan ra gót, da bong tróc, ngứa.
- Bà bầu những tháng cuối, chân phù, khó cúi nhìn và khó ngồi lâu một tư thế; nên hỏi bác sĩ trước.
Nếu bạn đi cùng bố mẹ lớn tuổi, nên ngồi cạnh để nhắc thợ. Người lớn tuổi ít khi kêu đau vì ngại, mà da gót của họ lại mỏng và lành chậm hơn nhiều.
Với những người thuộc nhóm này, việc chăm bàn chân định kỳ, cắt móng dày, xử lý chai có nhân nên do nhân viên y tế hoặc phòng khám chuyên về bàn chân đảm nhận. Tiệm nail làm tốt phần làm đẹp, nhưng không được đào tạo để xử lý bàn chân của người bệnh.
Giữ gót mềm ở nhà giữa hai lần đi tiệm
Chăm đều ở nhà thì lần đi tiệm sau chỉ cần chà nhẹ, đỡ phải cạo:
- Mỗi tối sau khi tắm, lau khô chân, thoa kem dưỡng dày lên gót. Kem có thành phần làm mềm da như urê nồng độ thấp thường được dùng, nhưng hãy thử một vùng nhỏ trước.
- Đi tất cotton mỏng sau khi thoa để kem không dính ra giường và thấm tốt hơn.
- Mỗi tuần một hai lần, ngâm chân nước ấm vài phút rồi chà nhẹ bằng đá chà, không chà khi chân khô.
- Hạn chế dép hở gót, đi chân trần trên nền cứng, vì gót bị cọ xát và mất nước nhanh hơn. Ở nhà, một đôi dép đi trong nhà có đế mềm và quai hậu giúp gót đỡ nứt rõ rệt vào mùa khô.
- Uống đủ nước, không ngồi ngâm chân nước quá nóng, vì nước nóng làm da khô hơn sau đó.
Không dùng dao cạo gót ở nhà. Dụng cụ này cần tay quen và lưỡi sạch, tự làm rất dễ cắt vào da sống ở chỗ mình không nhìn rõ.
Một mẹo cho người hay quên: để hũ kem dưỡng gót ngay cạnh giường, không để trong nhà tắm. Thoa lúc đã ngồi lên giường, chân đã khô, rồi đi tất. Hũ kem nằm ở chỗ bạn nhìn thấy mỗi tối thì thói quen dễ giữ hơn hẳn. Sau ba bốn tuần, phần lớn người thấy gót mềm rõ rệt, có khi không cần đi tiệm chà nữa.
Áp vào trường hợp của bạn
Chị Thảo bán hàng ở chợ, đứng cả ngày, gót dày và nứt nhẹ. Đi tiệm khoảng một tháng một lần, dặn thợ chỉ chà đá. Ở nhà dưỡng gót mỗi tối và đi giày có đệm gót khi đứng lâu. Nếu vết nứt bắt đầu đau khi đi hoặc rớm máu, đi khám thay vì chờ tới lịch đi tiệm.
Anh Dũng chạy bộ, gót và ngón cái có chai. Chai ở chỗ chạm giày nhiều là lớp bảo vệ khi chạy. Đừng cạo sạch trước đợt chạy dài, chỉ chà mỏng chỗ bị cộm. Phồng rộp hay bầm móng thì để yên, giữ sạch. Lịch đi tiệm hợp lý nhất với anh là sau giải chạy, không phải ngay trước.
Bà Tư ngoài bảy mươi, có tiểu đường. Hỏi bác sĩ trước khi đi tiệm. Nếu được đồng ý, chỉ ngâm nước ấm vừa, dưỡng, cắt móng nhẹ, không cạo không mài gót. Người nhà nên kiểm tra bàn chân của bà mỗi tuần.
Chị Diệp làm lễ tân, gót chỉ hơi khô vào mùa lạnh. Chị gần như không cần cạo. Dưỡng gót mỗi tối, đi tất trong nhà và một lần chà đá nhẹ mỗi tuần là đủ. Đi làm móng chân thì chọn gói không có bước cạo gót để đỡ chi phí.
Bạn Khoa đi dép tông cả năm, gót nứt vào mùa khô. Đổi sang dép có quai hậu hoặc giày thể thao vài tuần, gót sẽ đỡ nứt rõ. Đi tiệm chỉ để chà mỏng phần da dày quanh vết nứt, không cạo vào chính vết nứt.
Lỗi hay gặp khi chăm gót ở tiệm
Những lỗi này lặp lại ở rất nhiều khách, phần lớn vì muốn làm một lần cho xong:
- Xin cạo thật sạch, thật mỏng để lâu mới phải quay lại. Kết quả là rát vài ngày rồi gót dày nhanh hơn.
- Ngâm chân quá lâu trước khi chà, da nhũn ra khiến thợ khó biết đâu là mức dừng.
- Không báo bệnh tiểu đường, thuốc chống đông vì nghĩ "chỉ là làm đẹp".
- Chà gót xong đi giày kín chật ngay, gót vừa mỏng bị cọ đỏ.
- Không dưỡng gì ở nhà, chờ tới khi gót nứt mới đi tiệm cạo tiếp.
- Để thợ cạo lên nốt chai có nhân hay mụn cóc vì tưởng là da dày.
Sửa những lỗi này không tốn thêm tiền, chỉ cần đổi thói quen: nói rõ giới hạn, báo sức khoẻ, dưỡng gót mỗi tối. Gót chân khoẻ là gót được chăm đều, không phải gót được cạo nhiều.
Nếu đã lỡ bị cạo quá tay, đừng quay lại nhờ tiệm "làm cho đều". Mang dép êm, tránh đi chân trần trên nền gạch nóng, thoa kem dịu nhẹ và để da tự hồi trong một hai tuần. Lần sau, bạn đã biết chính xác mức nào là quá với gót của mình để dặn trước.
Câu hỏi thường gặp
Cạo gót chân có làm gót dày hơn không?
Lấy quá sâu thì có, vì da phản ứng bằng cách dày lại nhanh hơn. Chà nhẹ, đều đặn kết hợp dưỡng ẩm thì gót mềm và giữ được lâu mà không dày lên.
Bao lâu nên chà gót ở tiệm một lần?
Phần lớn người chỉ cần khoảng một tháng một lần, kèm chăm ở nhà mỗi tuần. Nếu bạn phải đi tiệm hai tuần một lần mới chịu được, có thể việc dưỡng ở nhà chưa đủ đều.
Sau khi chà gót bị rát thì làm sao?
Rửa nhẹ bằng nước sạch, để khô, tránh đi chân trần và giày cọ vào gót vài ngày. Thoa kem dưỡng dịu nhẹ. Nếu thấy chảy dịch, sưng đỏ lan rộng hoặc đau tăng thì đi khám.
Máy mài gót có an toàn hơn dao cạo không?
Máy mài ít nguy cơ cắt vào da sống hơn dao cạo, nhưng giữ lâu một chỗ vẫn làm gót nóng và rát. Đá chà hoặc dũa vẫn là cách nhẹ nhàng nhất cho khách lần đầu.
Gót nứt sâu có nên đi tiệm cạo cho hết không?
Không nên. Vết nứt sâu, đau hoặc chảy máu cần được để lành và bác sĩ xem, nhất là ở người tiểu đường. Tiệm chỉ nên chăm gót ở mức làm mềm, mỏng bớt.
Có nên mua dao cạo gót về tự làm ở nhà?
Không nên. Dao cạo gót cần tay quen và lưỡi sạch; tự làm ở góc khó nhìn rất dễ lấy quá sâu. Ở nhà dùng đá chà và kem dưỡng là đủ an toàn.