Mới ốm dậy vẫn đi spa được, nhưng nên đợi tới khi đã hết sốt vài ngày mà không cần thuốc hạ sốt, ăn ngủ gần như bình thường, hết ho và hắt hơi, và bắt đầu bằng dịch vụ nhẹ, ngắn như gội đầu hoặc ngâm chân. Tắm xông, ngâm bồn nóng, buổi dài hai tiếng thì để sau. Nếu bạn vừa phẫu thuật, vừa nằm viện, đang dùng thuốc dài ngày hoặc có bệnh tim mạch, huyết áp: hỏi bác sĩ trước khi đặt lịch.
Sau một đợt ốm, nhiều người thấy người bết bát, tóc bết, da khô, chỉ muốn đi gội một cái cho tỉnh. Mong muốn đó rất bình thường. Vấn đề là cơ thể vừa ốm thường mệt nhanh hơn mình tưởng, dễ choáng khi gặp nước nóng, và nếu còn ho, còn sổ mũi thì bạn có thể lây cho kỹ thuật viên lẫn khách nằm giường bên. Bài này giúp bạn tự xét mình đã sẵn sàng chưa, chọn dịch vụ theo mức, nói gì với spa và tránh mấy lỗi hay gặp.
Tự xét: đã sẵn sàng hay nên hoãn
Đánh dấu nhanh trước khi đặt lịch. Chỉ cần một dòng ở cột phải đúng với bạn, hãy hoãn buổi spa thêm vài ngày hoặc hỏi bác sĩ.
| Có thể đi, chọn dịch vụ nhẹ | Nên hoãn hoặc hỏi bác sĩ |
|---|---|
| Đã hết sốt vài ngày, không cần thuốc hạ sốt | Vẫn còn sốt, hoặc sốt lại khi ngưng thuốc |
| Ăn được, ngủ được gần như thường ngày | Ăn rất ít, mệt lả, đứng lên là hoa mắt |
| Không còn ho, hắt hơi, sổ mũi | Còn ho nhiều, hắt hơi, có thể lây cho người khác |
| Đi bộ vài trăm mét không thấy hụt hơi | Đi một đoạn ngắn đã thở dốc, tim đập nhanh |
| Không có vết thương, vết mổ chưa lành | Có vết mổ, vết thương hở, ống truyền, băng gạc |
| Thuốc đang dùng là thuốc ngắn ngày đã xong | Đang uống thuốc dài ngày, mới đổi thuốc, đang theo dõi sau ra viện |
Mốc "vài ngày" ở đây là gợi ý chung cho các đợt cảm, sốt thông thường. Với bệnh nặng hơn, bệnh truyền nhiễm hoặc sau phẫu thuật, mốc do bác sĩ quyết định, không theo bảng này. Nếu bạn đang được dặn theo dõi điều gì sau ra viện, ưu tiên lời dặn đó.
Vì sao cơ thể vừa ốm cần buổi spa nhẹ hơn thường lệ
Thiếu nước và thiếu sức. Sau mấy ngày sốt, ăn kém, cơ thể thường thiếu nước mà bạn không để ý. Gặp phòng ấm, nước nóng, mồ hôi ra thêm, rất dễ choáng. Đây là lý do tắm xông và ngâm bồn nóng nên để sau cùng.
Đổi tư thế dễ hoa mắt. Nằm ngửa gội đầu hai mươi phút rồi ngồi dậy nhanh có thể làm tối sầm mắt, nhất là người vừa nằm nhiều ngày. Ngồi dậy chậm, ngồi yên một lúc rồi mới đứng.
Da và tóc nhạy hơn. Sau sốt, nhiều người thấy da khô, bong, tóc rụng nhiều hơn một thời gian. Lúc này không phải lúc tẩy da mạnh hay thử sản phẩm mới. Rụng tóc kéo dài hoặc thành mảng thì nên đi khám, spa không xử lý được.
Thuốc còn trong người. Một số thuốc làm buồn ngủ, một số làm da dễ kích ứng hoặc nhạy nắng hơn. Hỏi người kê thuốc nếu bạn không chắc, và khai với spa.
Sức chịu đựng thấp. Bình thường bạn nằm chín mươi phút thấy thoải mái, sau ốm có khi bốn mươi phút đã mỏi. Chọn buổi ngắn để kết thúc khi còn dễ chịu, thay vì cố cho hết rồi mệt cả tối.
Mùi và tiếng ồn khó chịu hơn. Sau ốm, nhiều người nhạy với mùi tinh dầu đậm, mùi sơn móng, tiếng máy sấy. Xin spa phòng ít mùi, giảm nhạc, hoặc chọn giờ vắng khách.
Chọn dịch vụ theo ba mức
Bắt đầu ở mức một. Thấy ổn sau một tuần thì lên mức hai. Mức ba chỉ khi bạn đã hoàn toàn bình phục và với người có bệnh nền thì đã được bác sĩ đồng ý.
| Mức | Dịch vụ | Điều kiện |
|---|---|---|
| Mức 1: rất nhẹ | Gội đầu nước ấm vừa, không bấm mạnh; ngâm chân nước ấm; cắt tỉa móng | Thời gian 30 đến 45 phút, sấy khô tóc hẳn trước khi ra về |
| Mức 2: nhẹ | Làm sạch mặt cơ bản, đắp mặt nạ dịu; chăm tay chân | Không lấy nhân mụn, không tẩy da mạnh trong lần đầu sau ốm |
| Mức 3: tốn sức | Tắm xông thảo dược, ngâm bồn nóng, liệu trình dài trên 90 phút | Đã khoẻ hẳn, uống đủ nước, không đi một mình nếu còn hay choáng |
Gội đầu là dịch vụ được hỏi nhiều nhất sau ốm, vì nằm lâu ngày tóc bết khó chịu. Nếu bạn còn hơi yếu, có thể nhờ người nhà gội nhanh ở nhà vài ngày đầu, rồi mới ra spa. Điều quan trọng nhất của gội đầu sau ốm không nằm ở bước bấm huyệt, mà ở chỗ nước không quá nóng và tóc được sấy khô hoàn toàn.
Sau phẫu thuật, sau nằm viện: câu nên hỏi bác sĩ trước khi đặt lịch
Với những trường hợp này, lời bác sĩ là quyết định. Ghi sẵn các câu sau vào điện thoại và hỏi trong lần tái khám:
- Vết mổ của em bao lâu thì được ngâm nước, được tắm bồn, được xông hơi?
- Em nằm ngửa gội đầu khoảng bốn mươi phút có ảnh hưởng gì không?
- Thuốc em đang dùng có làm da nhạy hơn hay dễ choáng không, có cần tránh nước nóng không?
- Em có cần tránh tư thế nào, như cúi người lâu khi ngâm chân, nằm sấp?
- Có dấu hiệu nào trong hoặc sau buổi spa mà em phải đi khám ngay?
- Bao lâu nữa thì em có thể sinh hoạt bình thường, kể cả đi bơi, đi tắm xông?
Đừng hỏi spa những câu này. Kỹ thuật viên giỏi đến mấy cũng không biết bạn mổ gì, vết mổ lành ra sao. Một spa đúng mực khi nghe bạn mới mổ sẽ chủ động hỏi đã được bác sĩ cho phép chưa; nơi nào bảo "không sao đâu chị" thì nên cảnh giác.
Người vừa ra viện sau bệnh tim mạch, đột quỵ, bệnh phổi hay đang chạy thận càng không tự quyết. Với những trường hợp này, lời bác sĩ đi trước mọi lời mời chào, kể cả khi người nhà muốn tặng một buổi spa cho vui.
Trong lúc chờ đủ sức: tự chăm ở nhà cho đỡ bết bát
Mấy ngày đầu sau ốm, chưa ra spa được nhưng vẫn có thể làm người dễ chịu hơn ngay tại nhà. Những việc dưới đây nhẹ, không cần dụng cụ đặc biệt:
- Gội đầu nhanh trong phòng kín gió. Nhờ người nhà gội giúp nếu còn yếu, nước ấm vừa, xả kỹ, lau và sấy khô ngay. Không cần ủ hay bấm huyệt.
- Lau người bằng khăn ấm nếu chưa muốn tắm lâu, thay quần áo và ga gối sạch. Cảm giác sạch sẽ giúp tinh thần lên rất nhiều.
- Ngâm chân mười phút trong chậu nước ấm trước khi ngủ, lau khô kẽ chân. Người tiểu đường hoặc tê chân hỏi bác sĩ trước và luôn thử nước bằng tay.
- Dưỡng ẩm môi và da tay bằng loại bạn vẫn dùng. Sau sốt, môi và tay rất dễ khô nứt.
- Mở cửa cho phòng thoáng, phơi nắng sớm vài phút nếu bác sĩ không dặn khác.
- Uống nước đều trong ngày, ăn từng bữa nhỏ, ngủ trưa. Đây là phần "chăm sóc" quan trọng nhất mà không spa nào làm thay.
Khi những việc này làm được dễ dàng mà không thấy mệt, đó cũng là dấu hiệu tốt để bạn đặt lịch buổi spa đầu tiên.
Ví dụ một buổi quay lại spa sau đợt sốt
Anh Quân, 38 tuổi, vừa qua một đợt sốt và ho kéo dài gần mười ngày. Khi đã hết ho và ăn ngủ lại bình thường, anh đặt lịch gội đầu ở spa nhỏ trong phường C mà anh hay đi. Buổi của anh diễn ra thế này:
- Nhắn đặt lịch, ghi rõ "vừa ốm dậy, muốn gội nhẹ khoảng bốn mươi phút, nước ấm vừa".
- Ăn một bữa nhẹ trước một tiếng, uống thêm một cốc nước trước khi đi.
- Đến nơi, điền phiếu sức khoẻ, ghi rõ vừa hết sốt, thuốc đã ngưng từ ba hôm trước.
- Trong lúc gội, nói ngay khi thấy nước hơi nóng, xin bỏ phần bấm mạnh vùng gáy.
- Xong, ngồi dậy chậm, ngồi trên ghế năm phút, uống nước, sấy tóc thật khô.
- Về nhà nghỉ, không hẹn thêm việc gì buổi chiều đó.
Tuần sau, thấy người ổn, anh làm thêm ngâm chân. Phải sang tuần thứ ba anh mới đi tắm xông thảo dược như thói quen cũ. Đi chậm như vậy không mất gì, mà tránh được cảnh đang nằm xông thì choáng.
Điểm đáng học ở anh Quân là anh nói trước tình trạng của mình bằng một câu ngắn, nên spa tự giảm nhiệt độ nước và rút ngắn thời gian mà anh không phải nhắc lại.
Lỗi hay gặp và phép lịch sự với người khác
Phần lớn chuyện không hay sau ốm đến từ nóng vội, và một phần từ quên nghĩ cho người xung quanh:
- Đi khi còn ho, hắt hơi. Kỹ thuật viên ở rất gần mặt bạn suốt buổi gội, buổi chăm mặt. Còn ho thì hoãn, dù đã đặt lịch. Báo huỷ sớm là đủ lịch sự.
- Chọn tắm xông "cho ra mồ hôi, thải hết bệnh". Đây là quan niệm phổ biến nhưng cơ thể vừa ốm đã thiếu nước, xông thêm dễ choáng. Tắm xông để sau khi khoẻ hẳn.
- Không khai vừa ốm. Spa không biết để giảm nhiệt độ, rút ngắn thời gian, đỡ bạn ngồi dậy.
- Gội xong ra gió với tóc ẩm. Cơ thể vừa ốm dễ thấy lạnh. Sấy khô hẳn, mang áo khoác mỏng.
- Đi một mình khi còn hay choáng. Nhờ người nhà đưa đón, ít nhất là lần đầu.
- Dùng spa thay cho tái khám. Người mệt kéo dài, ho dai dẳng, sụt cân hay khó thở cần được khám lại, không phải được gội đầu thêm.
Nếu trong hoặc sau buổi spa bạn thấy khó thở, tức ngực, tim đập nhanh bất thường, chóng mặt không đỡ khi đã nằm nghỉ, hoặc sốt lại, hãy dừng và đi cơ sở y tế. Những dấu hiệu này không phải để chờ xem.
Câu hỏi thường gặp
Vừa hết sốt bao lâu thì đi gội đầu ở spa được?
Với các đợt cảm sốt thông thường, nhiều người đợi tới khi hết sốt vài ngày mà không cần thuốc hạ sốt, ăn ngủ lại bình thường. Nếu sốt do bệnh nặng hơn hoặc bạn có bệnh nền, hỏi bác sĩ trước.
Đang ho có nên đi spa không?
Không nên. Kỹ thuật viên làm việc rất gần mặt bạn, khách khác nằm cạnh trong phòng kín, nên dễ lây. Hãy báo hoãn lịch sớm và đợi tới khi hết ho, hắt hơi. Spa đúng mực sẽ hiểu và dời lịch cho bạn.
Sau phẫu thuật bao lâu thì được tắm xông, ngâm bồn?
Không có mốc chung, vì còn tuỳ loại phẫu thuật và vết mổ lành ra sao. Bác sĩ phẫu thuật là người trả lời câu này. Trong lúc chờ, các dịch vụ không ngâm nước như cắt móng, gội đầu nhẹ có thể hỏi bác sĩ trước.
Tắm xông có giúp mau khỏi ốm không?
Không nên coi tắm xông là cách chữa bệnh. Khi đang ốm hoặc vừa ốm, cơ thể dễ thiếu nước và choáng khi gặp hơi nóng. Nghỉ ngơi, ăn uống đủ và làm theo lời bác sĩ vẫn là chính.
Đã đặt lịch mà hôm đó thấy mệt thì làm gì?
Báo spa hoãn càng sớm càng tốt, nói rõ là bạn chưa khoẻ. Đa số spa cho dời lịch nếu báo trước. Đọc kỹ quy định huỷ lịch, giữ cọc khi đặt để biết trước, tránh tiếc tiền mà cố đi.
Sau ốm tóc rụng nhiều, đi spa ủ tóc có hết không?
Một số người rụng tóc nhiều hơn trong một thời gian sau đợt sốt. Spa có thể giúp gội sạch, ủ dưỡng cho dễ chịu nhưng không hứa được mọc tóc. Rụng kéo dài, thành mảng hoặc kèm ngứa đỏ da đầu thì nên đi khám.